ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਮੌਜੂਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਫਰ ਸਟਾਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਹਿਤ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖਰੀਦ ਕੀਮਤ 24.4 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਧਾ ਕੇ 15.80 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਵਧੀਕ ਸਕੱਤਰ ਅਨੁਪਮ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਦਿੱਤੀ। ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅੰਤਰ-ਮੰਤਰਾਲਾ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖਰੀਦ ਕੀਮਤ 12.70 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 15.80 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।” ਮੌਜੂਦਾ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖਰੀਦ 15 ਮਈ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੋਧੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 22 ਮਈ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਮਤ ਸਥਿਰਤਾ ਫੰਡ (PSF) ਦੇ ਤਹਿਤ ਹਰ ਸਾਲ ਬਫਰ ਸਟਾਕ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ 2 ਲੱਖ ਟਨ ਪਿਆਜ਼ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2025-26 ਵਿੱਚ ਖਰੀਦੇ ਗਏ 3 ਲੱਖ ਟਨ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਦਾਲਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਅਨੁਪਮ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਈ ਵਿੱਚ ਬਫਰ ਸਟਾਕ 4.3 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਮਈ 2025 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ 1.8 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਮਈ 2024 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ 2.1 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਕੀਮਤ ਸਹਾਇਤਾ ਯੋਜਨਾ (PSS) ਦੇ ਤਹਿਤ ਖਰੀਦ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 53.4 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਅਰਹਰ ਅਤੇ 23.5 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਛੋਲੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਖਰੀਦ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ (MSP) ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨੇ ਆਯਾਤ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। 2025-26 ਵਿੱਚ ਦਾਲਾਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਲਗਭਗ 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਘਟ ਕੇ 6 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 7.3 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਸੀ। ਛੋਲਿਆਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਵਿੱਚ ਵੀ 51 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ, ਜੋ ਕਿ 2024-25 ਵਿੱਚ 150.6 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਦਾਲਾਂ ਲਈ ਮੁਫ਼ਤ ਆਯਾਤ ਨੀਤੀ ਲਾਗੂ ਹੈ। ਅਨੁਪਮ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਾਲਾਂ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼, ਮਿਆਂਮਾਰ, ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ, ਮਲਾਵੀ, ਮੋਜ਼ਾਮਬੀਕ, ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ, ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਪਲਾਈ ਜੋਖਮ ਸੀਮਤ ਹਨ।