- ਟਰੰਪ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਪਲਟੇ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 24 ਜੁਲਾਈ (ਦੇਸ਼ ਕਲਿੱਕ ਬਿਊਰੋ): ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿਚਕਾਰ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਰੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਮੁੜ ਰੁਕ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼ਰਤ ਜੋੜੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਤਾਂ ਹੀ ਅੱਗੇ ਵਧੇਗਾ ਜੇਕਰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਬਰਾਹਿਮ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨਾਲ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਅਮਰੀਕੀ ਊਰਜਾ ਸਕੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ ਰਾਈਟ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਟਰੰਪ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਸਨ ਕਿ ਰਾਈਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਫੌਕਸ ਨਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਵਾਲ ਸਟਰੀਟ ਜਰਨਲ ‘ਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਆਲੋਚਨਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਨੇ ਊਰਜਾ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਦਸਤਖਤ ਸਮਾਰੋਹ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਬਰਾਹਿਮ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਟਰੰਪ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ, ਊਰਜਾ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਸਹਿਮਤੀ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਸੀਐਨਐਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਟਰੰਪ ਦੇ ਐਲਾਨ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਵੀ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਡਰਾਫਟ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਪਰ ਟਰੰਪ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਸਹਿਯੋਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮਝੌਤਾ ਪਿਛਲੇ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਈਰਾਨ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੰਭਾਵੀ ਇਤਰਾਜ਼ਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਰੁਕਿਆ ਰਿਹਾ। ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ, ਊਰਜਾ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਟਰੰਪ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਅਮੀਰੀਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਅਤੇ ਆਈਏਈਏ ਦੇ ਵਾਧੂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ। ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅਮਰੀਕਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਚੀਨ ਜਾਂ ਰੂਸ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤਕ ਪਕੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।



