ਜੈਸਲਮੇਰ/ਜੋਧਪੁਰ, 2 June 2026- ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਜੈਸਲਮੇਰ ਅਤੇ ਬਾੜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਤਬਾਹਕੁਨ ਤੂਫ਼ਾਨ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸੌਰ ਊਰਜਾ (Solar Energy) ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਹਿਸ-ਨਹਿਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਰੇਗਿਸਤਾਨੀ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ‘ਸੋਲਰ ਕੈਪੀਟਲ’ (Solar Capital) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਆਈ ਤੇਜ਼ ਹਨ੍ਹੇਰੀ ਕਾਰਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਟੁੱਟ ਕੇ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਬਿਖਰ ਗਏ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਪੈਨਲ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੋਂ ਉਖੜ ਕੇ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਜਾ ਡਿੱਗੇ।
ਜੈਸਲਮੇਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 1.3 ਗੀਗਾਵਾਟ (GW) ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਉਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੋਲਰ ਪਲਾਂਟ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਤੂਫ਼ਾਨ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ 5 ਲੱਖ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਸੋਲਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵੀ ਇਸ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹਨ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਸ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਹਨ੍ਹੇਰੀ ਨੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਬਿਜਲੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਵੀ ਕਮਰ ਤੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਮ 7 ਵਜੇ ਤੋਂ ਰਾਤ 9:30 ਵਜੇ ਤੱਕ ਚੱਲੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਾਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਪੂਰੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਖੰਭੇ (ਪੋਲ) ਜ਼ਮੀਨਦੋਜ਼ ਹੋ ਗਏ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹਾਈ-ਵੋਲਟੇਜ ਤਾਰਾਂ ਟੁੱਟ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਉਪਕਰਨ ਸੜ ਗਏ।
ਇਸ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਸਮ, ਖੁਈਆਲਾ, ਸਿਆੰਬਰ, ਪਿਥਲਾ, ਪੋਲਜੀ ਡੇਅਰੀ ਅਤੇ ਡੀਕੇਡੀ (DKD) ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਕੋਠਰੀ ਜੀ.ਐਸ.ਐਸ. (GSS) ਨੂੰ ਵੀ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਜੈਸਲਮੇਰ ਅਤੇ ਸਮ ਪੰਚਾਇਤ ਕਮੇਟੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕਰੀਬ 150 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੱਪ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ 13 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹਨ੍ਹੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਜੋਧਪੁਰ ਡਿਸਕਾਮ (Jodhpur Discom) ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜੰਗੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਅਸਲੀ ਅੰਕੜਾ ਅਜੇ ਹੋਰ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੀਨ ਐਨਰਜੀ (Green Energy) ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰ ‘ਤੇ ਪਈ ਇਸ ਕੁਦਰਤੀ ਮਾਰ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਸਵਾਲ ਵੀ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਮੈਗਾ ਸੋਲਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਮੌਸਮ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਿਆਨਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ?