ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ: ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਈਟੀ ਹੱਬ ਪੁਣੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਜਗਤ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਪਨੀ, ਥਿੰਕ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਚਨਾ ਦੇ ਅਚਾਨਕ ਆਪਣੇ ਕੰਮਕਾਜ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਅਚਾਨਕ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਨਵੇਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨ ਸਮੇਤ 700 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਮਚਾਰੀ ਰਾਤੋ-ਰਾਤ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਕੰਪਨੀ ‘ਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਰੋਕਣ, ਚੈੱਕ ਬਾਊਂਸ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਵਿੱਤੀ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮਾਮਲਾ ਵਧਦਾ ਗਿਆ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ (ਸੀਈਓ) ਨੂੰ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ।
ਪੁਣੇ ਦੇ ਹਿੰਜੇਵਾੜੀ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਮਾਮਲਾ 25 ਸਾਲਾ ਇੰਟਰਨ ਦੁਆਰਾ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀਈਓ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ (ਐਚਆਰ) ਮੈਨੇਜਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਿਰੁੱਧ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਉਲੰਘਣਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਇੰਟਰਨ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਕੰਮਕਾਜ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਮ ਵਾਂਗ ਦਫਤਰ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਬੰਦ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੋਨ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਕਾਇਆ ਤਨਖਾਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਜਾਂ ਦਫਤਰ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਾਨ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ।
ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ 2025 ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਬਾਰੇ ਕਈ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖੁਲਾਸੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਭਰਤੀ ਕਰਨ ‘ਤੇ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹਰੇਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨ ਨੂੰ ਲੈਪਟਾਪਾਂ ਅਤੇ ਆਨਬੋਰਡਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਲਈ ₹15,000 ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਾਸ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਤਨਖਾਹਾਂ ਅਤੇ ਵਜ਼ੀਫ਼ੇ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ ਭੁਗਤਾਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੈੱਕ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ ਗਏ। ਇੰਟਰਨਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਲੈਪਟਾਪ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦੀਆਂ ਅਦਾਇਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਸਾਬਕਾ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਮੰਗਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ “ਅੰਦਰੂਨੀ ਆਡਿਟ” ਅਤੇ “ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਫੰਡਿੰਗ” ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਪੀੜਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਪੁਣੇ ਪੁਲਿਸ ਤੋਂ ਮਦਦ ਮੰਗੀ। ਕਈ ਪੀੜਤਾਂ ਨੇ ਲੇਬਰ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਕੋਲ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਵੀ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨਵੇਂ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਤੋਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਪੈਸੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਪਣੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।